Rusya’nın yeni uzay istasyonuna dair detaylar sızdırıldı

Uluslararası Uzay İstasyonu’nun önümüzdeki yıllarda kontrollü şekilde atmosfere sokularak Güney Pasifik’e düşürülmesi planlanırken, Rusya bu sürecin ardından tüm ISS bileşenlerinin yok olmayabileceğini gösteren yeni bir fikirle gündeme geldi. Roscosmos, istasyonun Rus segmentini tamamen terk etmek yerine, bu modülleri ayırarak kendi bağımsız yörünge istasyonunun temeli hâline getirmeyi hedefliyor.

Rusya, isteksiz de olsa kozmonotlarını 2028 yılına kadar ISS’te tutmayı kabul etmiş durumda. Bu tarihten sonra ise Roscosmos’un odağı, Rus Orbital Uzay İstasyonu (ROSS) adlı projeye kayacak. İlk plan, 2027’den itibaren tamamen yeni modüllerin fırlatılması yönündeydi. Ancak Rusya Bilimler Akademisi’ne bağlı Biyomedikal Sorunlar Enstitüsü Direktörü Oleg Orlov’un son açıklamaları, bu stratejide önemli bir değişikliğe işaret ediyor.

Orlov’a göre Roscosmos’un Bilimsel ve Teknik Konseyi, ROSS’un ISS’in Rus segmenti temel alınarak kurulmasını “en olası senaryo” olarak onayladı. Buna göre Rusya, halihazırda ISS’e bağlı modülleri koruyarak, istasyonun tamamen emekliye ayrılmasının ardından bu yapıyı ayıracak ve çekirdek modüllerin etrafına yeni bileşenler ekleyecek. ROSS’un ISS’ten 2030 sonrasında ayrılması ve kademeli olarak genişletilmesi planlanıyor.

Yeni istasyon ISS'in yerine geçebilir

Bu revizyon, Rusya’nın uzay programının son yıllarda yaşadığı zorlukların bir sonucu olarak görülüyor. Ukrayna’nın işgalinin ardından artan jeopolitik gerilimler, Rusya’nın uluslararası uzay iş birliklerini ve bütçesini ciddi şekilde etkiledi. Moskova daha önce 2024 sonrası ISS’ten çekilme tehdidinde bulunmuş, ancak bu söylem daha sonra yumuşatılarak 2028’e kadar destek sözü verilmişti.

Öte yandan, Rus segmentinin teknik durumu bu planın en tartışmalı yönünü oluşturuyor. Roscosmos, 2019 yılında Zvezda modülüne bağlı bir bağlantı bölmesinde hava kaçağı tespit edildiğini açıklamıştı. Temmuz 2000’de yörüngeye gönderilen bu modülde, başlangıçta günde yaklaşık yarım kilogram olan hava kaybı zamanla iki katına çıktı. Haziran ayında NASA, Zvezda modülünde tespit edilen yeni bir basınç sinyali nedeniyle özel Axiom-4 görevini ertelemek zorunda kaldı.

Uzayda dev cisimler çarpıştı: Nadir kozmik olay ilk kez görüntülendi

Yirmi yılı aşkın süredir yörüngede bulunan ISS donanımı, yalnızca radyasyon ve mikrometeoritlere değil, aynı zamanda içeride biriken bakteri ve yıpranmaya da maruz kalmış durumda. Bu nedenle Rusya’nın “yeniden kullanma” planı, hem mühendislik hem de güvenlik açısından ne kadar sürdürülebilir olduğu konusunda ciddi soru işaretleri barındırıyor.

ISS’in ömrü sona yaklaşırken, Rusya’nın eski ve sorunlu modüllerle yeni bir uzay istasyonu kurma fikri, kağıt üzerinde maliyet avantajı sunsa da, pratiğin çok daha zorlu olabileceğini şimdiden gösteriyor.

Bilgi için teşekkürler.