Metruk binalara yakın mercek

Meltem GÜNEŞ / ANKARA - Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın eşi Emine Erdoğan, geçtiğimiz haftalarda Türkiye Yeşilay Cemiyeti tarafından düzenlenen bir zirvede, 2026’yı bütün bağımlılık türleriyle mücadele kapsamında “Bağımsızlık Yılı” ilan ettiklerini açıklamıştı. Bu kapsamda “Bağımsız Gelecek, Sağlıklı Nesiller” anlaşıyla bağımlılığın her türüyle topyekûn mücadele edilecek. Yeşilay verilerine göre, bağımlılıkların Türkiye ekonomisine yıllık maliyeti 78 milyar dolara ulaşmış durumda. Sigaranın yıllık ekonomik maliyeti 24 milyar dolar, alkolün 9 milyar dolar, uyuşturucunun 5 milyar dolar ve kumarın maliyeti ise 40 milyar dolar. Özellikle kumar bağımlılığının ulaştığı seviye, sanal kumar bağımlılığınının kontrolsüzce yaygınlaştığı belirtiliyor.

Kullanımı engellenecek

Bağımlılıkla mücadele çok paydaşlı bir çalışmayla sürdürülecek. Aile ve Sosyal Hizmetler ile Milli Eğitim Bakanlıkları koordinasyonunda öğretmenler, gençler ve ailelerine kötü alışkanlıklar, bağımlılık, dijital kumar ile oyun bağımlılığı konusunda bilgilendirici eğitimler düzenlenecek. Bağımlılıkla mücadele programlarını uygulama yetkinliği olan rehber öğretmen sayısı artırılacak. İçişleri Bakanlığı’nın 81 il valiliğine verdiği talimatla, ülke genelinde bulunan metruk binaların tespit edilecek, iyileştirilmesi, yıkılması veya bu binaların kullanımını engelleyecek tedbirler alınması sağlanacak. Okul çevresindeki kafe, internet salonu, market, büfe, park gibi yerlere yönelik asayiş uygulamaları ve denetimler sıklaşacak.

Tedaviye erişim

Sağlık Bakanlığı, bağımlılık tedavisi ve rehabilitasyon hizmetlerini yaygınlaştırarak hizmet sunumuna erişimi kolaylaştırmayı sağlayacak. Bağımlılık tedavisine erişimin kolaylaştırılması amacıyla bağımlılık danışma, arındırma ve rehabilitasyon merkezleri ile sigara bırakma polikliniklerinin sayı ve kapasiteleri artırılacak. Bölge, yaş, cinsiyet, meslek gibi sosyodemografik özelliklere göre toplumda bağımlılık yapıcı madde kullanımı sıklığı ve risk düzeyi tespit edilecek. Bağımlılıkla mücadele kapsamında uygulanan mekanizmaların toplum tarafından bilinirliği artırılacak.

15-24 yaş en riskli grup

İletişim Başkanlığınca yayımlanan “21. Yüzyılda Türkiye’nin Bağımlılıklarla Mücadele Seferberliği” rehberine göre, uyuşturucu maddeyi kullanmaya başlama yaşı bakımından 15-24 yaş dönemi en riskli grup. Emniyet Genel Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı’nın 2025 yılı “Türkiye Uyuşturucu Raporu”na göre de Türkiye’de 2024 yılında 427 doğrudan madde bağlantılı ölüm meydana geldi. 2023 yılına göre ölümlerde yüzde 42,3’lük artış oldu. Ölümlerin çoğu 30 yaş altında gerçekleşti. Öte yandan TÜİK verilerine göre, Türkiye’de 6-15 yaş kategorisindeki çocukların yüzde 91,3’ü internet kullanırken yüzde 74’ü dijital oyun oynuyor.

Bilgi için teşekkürler.