‘İran’a yönelik askeri müdahaleye karşıyız’

Aslıhan Altay Karataş - İran ile ABD arasında tırmanan gerilimi düşürme yönündeki diplomasi trafiği hız kazandı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi İstanbul’da bir araya geldi. Yaklaşık 1,5 saat süren görüşmenin ardından ortak basın toplantısı düzenleyen iki bakan, gazetecilerin sorularını da yanıtladı. Fidan, konuşmasında özetle şunları söyledi:

TERÖRE KARŞI ORTAK MÜCADELE: Komşumuz İran’ın huzuru ve refahı bizim ve bölge için büyük önem taşımakta. İran’da yaşanmakta olan gelişmeleri yakından takip etmekteyiz. İran’ın iç meselelerinin dış müdahale olmaksızın, İran halkı tarafından barışçıl bir şekilde çözülmesini temenni ediyoruz. PKK terör örgütünün son gelişmelerden istifade etmeye çalıştığını gördük. Bu durum PKK/PJAK terör örgütünün sadece Türkiye için değil, İran için de tehlike oluşturduğunu bir kez daha göstermiştir. PKK’ya karşı ortak mücadele sergilememiz gerektiğini tekrar hatırlatmak istiyoruz.

İLİŞKİLER NORMALLEŞMELİ: İran’la ABD arasındaki nükleer müzakerelerin yapıcı bir zeminde tekrar başlaması bölgesel gerilimin azaltılması bakımından hayati önemde. Müzakereler, İran’a yönelik yaptırımların kaldırılmasının ve İran’ın uluslararası ekonomik sistemle bütünleşmesinin yolunu da açacaktır. Gelinen noktada ilişkilerin yeni bir anlaşma zemininde normalleşmesi gerekmektedir.

MÜZAKERE MASASINA ÇAĞRI: Başta Sayın Cumhurbaşkanımız olmak üzere, İran’a yönelik askeri müdahaleye karşı olduğumuzu her fırsatta tüm muhataplarımıza aktardık. Müzakereyi ve diplomasiyi savunuyoruz. Tarafları müzakere masasına çağırıyoruz.

İSRAİL’İN ABD’Yİ İKNA ÇABASI: Görüşmede, Türkiye’nin sorunların barışçıl yollarla çözümü için her türlü desteği sağlamaya hazır olduğunu yineledim. İsrail’in ABD’yi, İran’a askeri saldırı yapmaya ikna etmeye çalıştığını görmekteyiz. İsrail’in bu çabaları bölgemizin kırılgan durumdaki istikrarına büyük zarar verme potansiyeli taşımaktadır. ABD yönetiminin sağduyuyla hareket ederek buna fırsat vermeyeceğini ümit ediyoruz.

SURİYE’NİN YARARINA: Suriye’nin toprak bütünlüğü ve birliğini hedef alan her türlü çabanın karşısında kararlılıkla durmayı sürdürüyoruz. Entegrasyon konusunda bir mutabakata varıldığını duyduk. Mutabakatı yakından inceliyoruz. Gerçek bir entegrasyon Suriye’nin yararınadır.

İKİ ÖNEMLİ AKTÖR: Türkiye ve İran bulundukları coğrafyanın iki önemli aktörüdür.Temaslarımız sadece ikili ilişkilerimiz bakımından değil bölgesel güvenlik ve refah açısından da yararlı.

Arakçi: Müzakereler için masaya oturmaya hazırız

Dünya basınının da büyük ilgi gösterdiği basın toplantısında konuşan İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, İran ve Türkiye’nin zor günlerde birbirlerinin yanında olduğuna işaret ederek “Bunun için Türkiye’ye teşekkür ediyorum. İsrail rejimi farklı komplo teorileriyle bölgedeki ülkeleri zaafa uğratmaya çalışıyor. Bu konuda hem fikiriz. Bölgemizde her bir ülkenin güvenliği bütün bölgenin güvenliği demektir” dedi. ABD’nin geçmiş müzakerelerde iyi niyet göstermediğini vurgulayan Arakçi, “İran bir kez daha müzakereler için masaya oturmaya hazırdır. Hiçbir zaman nükleer silah peşinde olmamıştır. Nükleer çalışmalarımız barışçıldır. Eğer bu müzakereler karşılıklı saygı, çıkar ve güven temelinde olursa, bu müzakerelere devam etmeye hazırız” mesajını verdi. Arakçi, “Başta Cumhurbaşkanı olmak üzere Türkiye’ye, İran’a destek verdikleri için, yapıcı tutumları için, Siyonist rejimin komplolarına karşı İran’ın yanında durdukları için çok teşekkür ediyorum” diye konuştu.

‘Tehditleri kenara bırakmalılar’

Arakçi, bir gazetecinin ABD’den gelen askeri tehdide yönelik değerlendirmesini sorması üzerine “Askeri saldırı bir seçenek değildir. Bir taraftan tehdit ederken bir taraftan müzakere diyorlar. Haziran ayında bir hezimete uğradılar. Bu tecrübeyi tekrar yaşamak isterlerse yine aynı sonuçla karşılaşacaklar. İran müzakere etmek istiyor, ama müzakereye tehdit ile başlanmaz” yanıtını verdi.

‘Diyalog yoluyla çözülmeli’

TEK YOL DİYALOG: (Türkiye, İran-ABD arasında hangi mesajları iletiyor?) Cumhurbaşkanımızın dış politikamızla ilgili ortaya koyduğu en önemli ilkelerden biri, bölgesel çatışmaların sönümlenmesi ve mümkünse yeni savaşların çıkmaması. İran’a yönelik saldırıyı geçtiğimiz haziran ayında da kabullenmedik. Diyalog yoluyla, çözüm yoluyla hareket edilmesinin tek doğru yol olduğunu düşünüyoruz.

“ARTIK İŞ BİRLİĞİ DÖNEMİ”: (İsrail’in politikalarına karşı bölgesel işbirliğini geliştirmek için nasıl bir programınız var?) Bölgemizde herkesin birbirinin sınırına, hakkına hukukuna, saygı duyduğu sistemin hayata geçmesini istiyoruz. Ülkeler bir araya geliyorlar, artık dönem işbirliği dönemi. İsrail’in bölgesel yayılmacılık politikalarından vazgeçip artık bölge ülkeleriyle uyum içerisinde olan Filistin devletini tanıyan bir durumda olması hem kendisi için iyidir hem de bölgenin huzuru için iyidir.

Bilgi için teşekkürler.